Ken je de Ijsheiligen? Die Ijsheiligen zijn de patroonheiligen van de dagen waarop bij ons traditioneel de laatste nachtvorst valt. Vroeger kon je er je klok op gelijk zetten: na Sint-Bonifatius was het gevaar op vorst geweken. Helaas is een voorspelling maken tegenwoordig niet meer zo makkelijk.
Heel wat tuinders kijken daarom - bewust of onbewust - naar het gedrag van bepaalde inheemse planten om hun beslissingen te maken. De fenologische kalender heet dat. Als de meidoorn bloeit (en dat deed hij twee-drie weken geleden al) is de ergste kou geweken. De signalen leren herkennen is super nuttig nu het weer niet meer zomaar zijn gewone gangetje gaat.
En verder is het ook een goed idee om de apps op je telefoon te gebruiken om vooruit te kijken. Meestal krijg je een betrouwbare voorspelling al twee weken van tevoren. De weerkalender van de bodemkundige dienst van België is wat mij betreft een absolute aanrader. Je krijgt er informatie op maat van teler en tuinier en ik ben er in elk geval nog nooit bedrogen mee uitgekomen.
Na de vorst
Als de kans op vorst geweken is, start in je tuin of op het veld een nieuw hoofdstuk: alle vorstgevoelige teelten kunnen naar buiten. Tomaten, courgettes, boontjes... maar ook gevoelige kruiden en bloemen. De volgende weken ben je zoet met deze soorten.
Zomerbloemen - Zomerbloemen of niet-winterharde eenjarige bloemen die je voorzaaide, breng je nu naar de vollegrond. Laat ze vooraf enkele dagen afharden door ze steeds langer aan de kou bloot te stellen. Rechtstreeks in vollegrond zaaien kan je nu ook: tegen de tijd dat de jonge zaailingen er staan hoef je geen vorst meer te vrezen.
Zomerbloeiende bolgewassen - Dahlia, gladiool en companie plant je vanaf nu uit. Er is nog geen haast bij, maar als je snel bloemen wil, kan het wel. Wordt er toch nog een nachtje vorst voorspeld: gooi dan een beschermende laag stro of blad over je fragiele planten.
Gevoelige eenjarige kruiden - Shiso en basilicum plant en zaai je nu gewoon buiten. Heb je ze voorgezaaid, laat ze dan enkele dagen wennen voor je ze in de kou zet.
Kuipplanten - Ook kruiden als Pelargonium, citroenverbena, citroengras, ananassalie of mekkabalsem zijn nu veilig. Op citroengras en Pelargonium na, kan je ze met de milde winters van tegenwoordig zelfs gewoon buiten overhouden mits wat beschutting van stro of winterdoek. Jonge planten leggen daarbij vaak het loodje, maar volgroeide planten beschutten zichzelf als je een deel van de oude groei laat staan. Eens de nieuwe frisse blaadjes verschijnen, mag je de oude stelen verwijderen.
Werk aan de winkel!